Tlenek Węgla – trujące składniki smogu cz. 2

Tlenek Węgla – trujące składniki smogu cz. 2

Tlenek węgla (CO) to bezbarwny, łatwopalny i bezwonny gaz, który jest lepiej znany jako czad. Co roku z powodu zatrucia czadem umiera kilka tysięcy Polaków – najwięcej w okresie grzewczym. Ten silnie toksyczny związek jest szczególnie niebezpieczny, kiedy powstaje w zamkniętych pomieszczeniach. Ma to miejsce na skutek spalania paliw w warunkach ograniczonego dopływu tlenu. Do śmiertelnego zaczadzenia może dojść m.in. z powodu wadliwie działających instalacji elektrycznych czy gazowych, a także stosowania niskiej jakości paliwa oraz kotłów węglowych, które nie spełniają norm emisyjnych. Najbardziej narażeni na zatrucie tlenkiem węgla są użytkownicy pomieszczeń z mocno ograniczoną wentylacją. Uszczelnianie drzwi oraz okien i zakrywanie kratek wentylacyjnych naraża na ryzyko niepełnego spalania paliwa, a w konsekwencji powstawanie CO.

Jakie są skutki zatrucia tlenkiem węgla? 

Tlenek węgla wykazuje bardzo duże powinowactwo do hemoglobiny. Konsekwencją oddychania powietrzem z zawartością CO jest w związku z tym utrudniony transport tlenu przez krew do komórek organizmu człowieka. W efekcie organizm nie może być odpowiednio dotleniony i dochodzi do jego zatrucia, a przy wysokim stężeniu czadu skutkiem może być szybka śmierć. Aby uratować osobę zatrutą czasem należy podjąć natychmiastową interwencję. Powinna ona polegać w pierwszej kolejności na zapewnieniu dopływu świeżego powietrza. W tym celu należy otworzyć drzwi i okna, niezwłocznie przenieść poszkodowanego poza budynek, po czym rozluźnić elementy jego odzieży. Aby ograniczyć ryzyko zatrucia czadem warto:

  • dbać o systematyczną wentylację pomieszczeń,
  • zlecać specjalistom wykonywanie regularnych przeglądów urządzeń grzewczych, komina, a także systemu wentylacyjnego,
  • zainstalować w pomieszczeniu czujniki czadu – zwłaszcza w sypialni,
  • zrezygnować z ogrzewania pomieszczeń za pomocą gazowych kuchenek,
  • wystrzegać się zatykania kratek wentylacyjnych.

Ten toksyczny gaz jest również jednym ze składników smogu w atmosferze. Jego stężenie w powietrzu jest jednak zdecydowanie mniejsze niż ma to miejsce w zamkniętych pomieszczeniach. Jeżeli jednak przez długi czas oddychamy powietrzem z niewielką zawartością tlenku węgla, wówczas możemy narazić się na szereg dolegliwości zdrowotnych. Można do nich zaliczyć między innymi:

  • nieuzasadnione poczucie niepokoju,
  • rozdrażnienie,
  • częste zmiany nastrojów,
  • stany depresyjne,
  • problemy z bezsennością,
  • kłopoty z zachowaniem koncentracji,
  • nieustanne poczucie zmęczenia i rozbicia,
  • bóle głowy,
  • ospałość w ciągu dnia,
  • zaburzenia procesów pamięci,
  • przyśpieszone bicie serca,
  • nudności,
  • obniżony apetyt,
  • zaburzenie czucia w palcach,
  • zawroty głowy,
  • duszności,
  • zbyt spłycony oddech,
  • nerwobóle.

Długotrwałe przedostawanie się tlenku węgla do organizmu może narażać na powstawania licznych chorób przewlekłych. Wzrasta wówczas zwłaszcza ryzyko zachorowania na astmę i alergie, przewlekłą obturacyjną chorobę płuc (POCHP), a także nowotwory oraz schorzenia układu krwionośnego. Szczególnie narażone są dzieci oraz osoby w podeszłym wieku.

Jakie są źródła powstawania czasu w atmosferze? 

Tlenek węgla w powietrzu powstaje zarówno na skutek czynników naturalnych, jak i będących konsekwencją działalności człowieka. Do pierwszych z nich zaliczają się między innymi pożary lasów czy wybuchy wulkanów. Takie zdarzenia mają jednak miejsce stosunkowo rzadko, dlatego w niewielkim stopniu przyczyniają się do skażenia powietrza. Znacznie więcej toksyn powstaje na skutek działalności przemysłowej i chemicznej, a także ma związek z transportem oraz ogrzewaniem mieszkań przez prywatnych użytkowników. Nadal przeciętny Polak korzysta z urządzeń grzewczych niespełniających podstawowych norm emisyjnych, a także używa niskiej jakości opału, który sprzyja powstawaniu czadu i jego emisji do środowiska.

Źródła: 
https://smoglab.pl/czym-truje-nas-smog-2-tlenek-wegla/
http://smogwawelski.org/smog-rodzaje-normy-zrodla-zanieczyszczen/#Tlenek_wegla_CO
http://www.malopolska.uw.gov.pl/default.aspx?page=tlenek_wegla
http://www.rybnik.kmpsp.gov.pl/index.php?option=com_content&view=article&id=193&Itemid=169